به گزارش خبر یار به نقل از رویترز، تصمیم امارات متحده عربی برای خروج از سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) واکنشهای گستردهای در میان اعضای اوپکپلاس و تحلیلگران بازار انرژی به همراه داشته است.
امارات که چهارمین تولیدکننده بزرگ اوپک محسوب میشود، اعلام کرده است از اول ماه مه و پس از نزدیک به ۶۰ سال عضویت از این سازمان خارج خواهد شد. با این تصمیم، ابوظبی از محدودیتهای تولید تعیینشده از سوی اوپک و متحدانش برای تنظیم عرضه و تقاضای جهانی نفت خارج میشود.
پنج منبع آگاه در اوپکپلاس اعلام کردند خروج امارات شوکی برای این ائتلاف بوده است و میتواند تلاشهای این گروه برای متعادلسازی بازار از طریق محدودیت عرضه را پیچیدهتر کند، زیرا کنترل اوپکپلاس بر تولید جهانی کاهش مییابد.
امارات بزرگترین تولیدکنندهای خواهد بود که از اوپک خارج میشود و این موضوع میتواند ضربهای مهم به این سازمان و نقش رهبری عربستان سعودی وارد کند. امارات پیش از بروز تنشهای اخیر منطقهای روزانه حدود ۳.۴ میلیون بشکه نفت تولید میکرد که معادل حدود ۳ درصد از عرضه جهانی نفت خام محسوب میشود.
با خروج از اوپک، امارات به جمع تولیدکنندگان مستقلی مانند آمریکا و برزیل خواهد پیوست که بدون محدودیتهای این سازمان درباره میزان تولید تصمیمگیری میکنند. با این حال محدودیتهای کشتیرانی در تنگه هرمز در حال حاضر امکان افزایش سریع صادرات نفت این کشور را محدود کرده است.
امارات در صورت عادی شدن شرایط حملونقل دریایی میتواند تولید خود را تا حدود پنج میلیون بشکه در روز افزایش دهد. در سالهای گذشته نیز میان امارات و عربستان سعودی بر سر سهمیه تولید امارات که حدود ۳.۵ میلیون بشکه در روز تعیین شده بود اختلافاتی وجود داشت.
کارشناسان معتقدند امارات با سرمایهگذاری حدود ۱۵۰ میلیارد دلاری در توسعه ظرفیت تولید خود به دنبال افزایش سهم تولید بوده است. با این حال آسیب دیدن برخی تأسیسات انرژی در درگیریهای اخیر منطقهای میتواند این برنامهها را کند کند.
در سالهای اخیر چند کشور دیگر نیز از اوپک خارج شدهاند. آنگولا در سال ۲۰۲۴، اکوادور در سال ۲۰۲۰ و قطر در سال ۲۰۱۹ از این سازمان خارج شدند.
در همین حال مقامهای نفتی عراق اعلام کردند این کشور قصدی برای خروج از اوپکپلاس ندارد و همچنان از سیاستهای این ائتلاف برای حفظ ثبات قیمت نفت حمایت میکند.
تحلیلگران بازار انرژی معتقدند با وجود خروج امارات، اوپکپلاس همچنان به فعالیت خود ادامه خواهد داد زیرا عربستان سعودی به دنبال حفظ این ائتلاف برای مدیریت بازار نفت است.
با این حال کارشناسان تأکید میکنند نفوذ اوپک نسبت به دهههای گذشته کاهش یافته است. سهم این سازمان از تولید جهانی نفت که زمانی بیش از ۵۰ درصد بود، در سالهای اخیر به حدود ۳۰ درصد کاهش یافته است.
در مقابل، آمریکا با توسعه صنعت نفت شیل به یکی از بزرگترین تولیدکنندگان جهان تبدیل شده و اکنون حدود ۲۰ درصد از تولید جهانی نفت را در اختیار دارد. این روند موجب شد اوپک در سال ۲۰۱۶ با تولیدکنندگان غیرعضو از جمله روسیه ائتلاف اوپکپلاس را تشکیل دهد.
طبق برآورد آژانس بینالمللی انرژی، اوپکپلاس در سال ۲۰۲۵ حدود ۵۰ درصد از تولید نفت جهان را در اختیار داشت اما با خروج امارات سهم این ائتلاف ممکن است به حدود ۴۵ درصد کاهش یابد.
محمدحسین سیف اللهی مقدم
